Αρθρογραφία

Oι ατυχήσαντες κωμωδιογράφοι!

    Στην κορυφή των κωμωδιογράφων δεσπόζει ο   πιο σπουδαίος του είδους, Αριστοφάνης ο Αθηναίος, που γεννήθηκε  το 445 π.χ.  στον δήμο Κυδαθηναίων, στη σημερινή Πλάκα δηλαδή. Ευτύχησε να μεγαλώσει σε μια εποχή γαλήνης και δημοκρατίας, να αφιερωθεί στην συγγραφή κωμωδιών, να βραβευθεί, να μεγαλουργήσει στην εποχή του, αλλά και να μεταφερθεί μέσω αντιγράφων στα νεώτερα χρόνια, όπου ξεκίνησε μια νέα «καριέρα». Σε μεταφράσεις στη νεοελληνική αλλά και σε άλλες γλώσσες, κυριεύει ξανά τις σκηνές των θεάτρων όπου γης. Στην πατρίδα του την Ελλάδα, τιμάται ιδιαίτερα και το γηγενές Θέατρο έχει δημιουργήσει πολλές «σχολές» θεώρησης του έργου του.  Σπουδαίες παραστάσεις ανέβηκαν από σκηνοθέτες και ηθοποιούς που αφιέρωσαν τη ζωή   και το έργο τους στην αναβίωση των κωμωδιών του μεγάλου κωμωδού.  Πλην όμως, φευ, υπάρχουν και εκείνοι οι κωμωδιογράφοι της αρχαιότητας που δεν είχαν την τύχη του Αριστοφάνη.  Είναι οι πριν από αυτόν, οι σύγχρονοί του και οι επόμενοι. Έμειναν στην αφάνεια σε σχέση με αυτόν δια μέσου των αιώνων και λίγος λόγος γίνεται για το έργο τους. Ας θυμηθούμε κάποιους  λοιπόν, όχι μόνο γιατί προετοίμασαν  μερικοί   από αυτούς το έδαφος για  τον μεγάλο ποιητή, αλλά και γιατί οι περισσότεροι είχαν ταλέντο και έργο σημαντικό,  πλην όμως … έζησαν σε λάθος…

Continue Reading Oι ατυχήσαντες κωμωδιογράφοι!

Σκέψεις περί «Πλούτου»

Για τον « ΠΛΟΎΤΟ» του  Αριστοφάνη ο λόγος και για την παράσταση που   σκηνοθέτησε σε δική του διασκευή  ο  Γιώργος  Κιμούλης  στην Επίδαυρο. Κριτική θεάτρου στην ΑΥΓΗ, κατέθεσε ήδη ο  Λέανδρος Πολενάκης. Μακριά από την παρούσα στήλη λοιπόν,  φιλοδοξίες κριτικής αποτίμησης. Η φιλία με τον Κιμούλη πάει πίσω πολλές, πολλές δεκαετίες (φεύ!). Τον γνωρίζω και τον έχω παρακολουθήσει σε όλα τα βήματά του. Συνυπήρξαμε συμφοιτητές, αλλά και συμπαίκτες αργότερα στο σανίδι. Η σχέση μου με το έργο είναι βιωματική, μιας και έχω παίξει τον «Χρεμύλο» σε παράσταση του αείμνηστου Κώστα Μπάκα, και ακόμα ήταν μια από τις κωμωδίες που δούλευα πάντα με τους φοιτητές μου στο Πανεπιστήμιο αλλά και με τους σπουδαστές στην Δραματική Σχολή.  Για να είμαι ειλικρινής από την αρχή. Θεωρώ πως ο  Κιμούλης είναι ένας πολυμήχανος, ευφυέστατος θεατρίνος. Εδώ, είχε άλλους δύο σπουδαίους ομότεχνους τον Μπέζο και τον Φιλιππίδη. Αλλά και τους Γιαννόπουλο και Φάις και ακόμα μια σπουδαία ομάδα νέων ηθοποιών και μουσικών. Είχε την εικαστική συνεισφορά του Γιώργου Πάτσα, τον ήχο του Γιώργου Ανδρέου και τέλος  την μετάφραση του Κ.Χ. Μύρη, που χρησιμοποίησε για να στήσει την δική του εκδοχή πάνω στο κείμενο. Εδώ, ο Κιμούλης, οργανώνει την πιο απροσδόκητη έναρξη παράστασης Αριστοφανικού έργου. Σε…

Continue Reading Σκέψεις περί «Πλούτου»

ΝΕΑ ΑΡΧΗ ΚΑΙ ΟΛΟΙ ΚΑΛΟΙ ! (ΑΥΓΗ 2.7.2016)

Του Πάνου Σκουρολιάκου*  Βρίσκομαι στον δημιουργικό και επαγγελματικό χώρο του πολιτισμού σαράντα συναπτά έτη.  Αντιμετωπίσαμε και η γενιά μου, αλλά και οι παλιότεροι και οι νέοι, τόνους αδικίας και αυθαιρεσίας. Παρακολουθούσαμε λέξη τη λέξη νομοθετήματα, αποφάσεις, ερμηνείες και αυθαιρεσίες  των κυβερνώντων Νεοδημοκρατο -  Πασόκων ώστε να είμαστε σε θέση να τις αποδομήσουμε, να τις πολεμήσουμε, να τις ανατρέψουμε.  Γνωρίζω λεπτομέρειες λεπτομερειών που δημιουργούσαν ένα σύστημα αυθαιρεσιών όπου μόνον οι ημέτεροι και οι ημέτεροι των ημετέρων είχαν λόγο ύπαρξης. Οι άλλοι, έπρεπε να αγωνισθούν σκληρά για τη χαμοζωή.  Ε, λοιπόν, αυτό που ανακαλύπτω ως βουλευτής στους νόμους, τις αποφάσεις τις λειτουργίες και τις χαριστικές πρόνοιες τόσων χρόνων, είναι σταγόνα στον ωκεανό σε σχέση με αυτά που είχαμε ψυχανεμιστεί. Γιαυτό. Πρέπει να ξαναστήσουμε τα πράγματα από την αρχή. Το περιμένουν όλοι αυτοί που εκτός των τειχών αγωνίζονται χρόνια, χωρίς φίλους στα υπουργεία, στις κρατικές σκηνές και ορχήστρες, χωρίς μπάρμπα στην ΕΡΤ και στα κέντρα αποφάσεων. Δεν μπορούν να περιμένουν άλλο. Και έχουν δίκιο. Δεν θέλουν να εξαρτώνται από Οργανισμούς Διαχείρισης των πνευματικών έργων (μουσικές,  θεατρικά, στίχους κλπ), που δεν ελέγχουν. Θέλουν να έχουν συλλογικές συμβάσεις. Γιατί οι ηθοποιοί για παράδειγμα πληρώνονται 3,5 ευρώ την ώρα, δηλαδή 7 ευρώ την παράσταση, χωρίς να…

Continue Reading ΝΕΑ ΑΡΧΗ ΚΑΙ ΟΛΟΙ ΚΑΛΟΙ ! (ΑΥΓΗ 2.7.2016)

Η ΡΟΥΜΑΝΙΑ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΠΝΕΥΜΑΤΟΣ ( ΑΥΓΗ 25.6.2016 )

Του  Πάνου Σκουρολιάκου*   Η χώρα των Ρουμάνων, η περιοχή δηλαδή της αρχαίας Δακίας, μετά την κατάκτησή της από τους Ρωμαίους μετονομάζεται σε  Tera Roumaneaska (Ρουμανική Γη). Κατά τον μεσαίωνα, χωρίστηκε σε τρία πριγκιπάτα. Της Βλαχίας, της Μολδαβίας και της Τρανσυλβανίας. Όταν κατά την Οθωμανική κατοχή αργότερα,  οι τούρκοι έστελναν οσποδάρους να κυβερνήσουν, αυτοί οι ηγεμόνες ήταν ελληνικής – φαναριώτικης καταγωγής. Έτσι, το ελληνικό στοιχείο κυριαρχεί  οικονομικά και πολιτιστικά στις παραδουνάβιες  ηγεμονίες. Ρίζωσαν οι έλληνες σε αυτόν τον τόπο, έμειναν εκεί και για τις επόμενες ιστορικές  περιόδους, μπόλιασαν το ρουμάνικο στοιχείο με το ελληνικό πνεύμα και μπολιάστηκαν από το πνεύμα και τις αξίες του ρουμάνικου λαού.  Πολλά  και πολλοί είναι εκείνοι οι πνευματικοί άνδρες και γυναίκες που δημιούργησαν έναν δυνατό δεσμό αλληλοκατανόησης και συνεργασίας ανάμεσα στους έλληνες και ρουμάνους δημιουργούς.  Μετά από την βυζαντινή περίοδο όπου το θέατρο ήταν σχεδόν απαγορευμένο και μετά από την οθωμανική  υποταγή όπου ήταν παντελώς ανύπαρκτο, μια γυναίκα, εκεί στη Ρουμανία, το ζωντανεύει ξανά. Είναι η  Ραλλού Καρατζά, κόρη του ηγεμόνα της Βλαχίας Ιωάννη Καρατζά, που δίνει για πρώτη φορά μετά από εκατοντάδες χρόνια, παραστάσεις στην ελληνική γλώσσα, στο Βουκουρέστι του 1819, στο θέατρο της «Ερυθράς Κρήνης». Το έδαφος είχαν προετοιμάσει σημαντικές μορφές του νεοελληνικού…

Continue Reading Η ΡΟΥΜΑΝΙΑ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΠΝΕΥΜΑΤΟΣ ( ΑΥΓΗ 25.6.2016 )

ΕΛΛΑΔΑ ΚΑΙ ΚΙΝΑ. ΟΤΑΝ ΟΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΙ ΣΥΝΑΝΤΙΟΥΝΤΑΙ

Πάνος Σκουρολιάκος: "Ελλάδα και Κίνα. ΄Οταν οι πολιτισμοί συναντιούνται" ( Συνέντευξη στο greece-china.com ) - Κύριε βουλευτά, σας ευχαριστούμε για την τιμή που μας κάνετε να μας παραχωρήσετε αυτή τη συνέντευξη. Όπως γνωρίζουμε είστε μέλος της Ομάδας Φιλίας με την Κίνα, της Βουλής μας. Μπορείτε να μας πείτε κάποια απ’ τα θέματα που ασχολείστε και πόσο έχουν προχωρήσει οι επαφές σας με την Κίνα; - Βρισκόμαστε ακόμα σε  πρώτο στάδιο. Οι επαφές μας θα αρχίσουν αφού ορισθεί το πλαίσιο πρωτοβουλιών της επιτροπής μας με την αντίστοιχη επιτροπή από την φίλη χώρα. - Είστε επίσης ένας άνθρωπος του πολιτισμού. Ποια είναι η άποψή σας για τον Κινεζικό πολιτισμό; Πιστεύετε ότι έχουμε ομοιότητες; - Ο  Ελληνικός και ο Κινέζικος πολιτισμός, γεννήθηκαν και αναπτύχθηκαν παράλληλα, από την αρχαιότητα και έως τους νεώτερους χρόνους. Και οι δύο πολιτισμοί, επηρέασαν την ευρύτερη περιοχή τους. Ο Κινέζικος πολιτισμός την κουλτούρα της Ασίας και ο Ελληνικός τον Πολιτισμό και την κουλτούρα της Ευρώπης αλλά και του ευρύτερου Δυτικού λεγόμενου κόσμου. Έχουμε λοιπόν να κάνουμε με ομοιότητες μιας παράλληλης πορείας μέσα στο χρόνο. Ο καθένας πολιτισμός με τα δικά του ιδιαίτερα χαρακτηριστικά. Στην σκέψη, τις τέχνες, τις επιστήμες, τον τρόπο ζωής και θεώρησης του κόσμου. - Πόσο πιστεύετε πως…

Continue Reading ΕΛΛΑΔΑ ΚΑΙ ΚΙΝΑ. ΟΤΑΝ ΟΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΙ ΣΥΝΑΝΤΙΟΥΝΤΑΙ

ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΚΑΙ ΚΙΝΕΖΙΚΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ : ΒΙΟΙ ΠΑΡΑΛΛΗΛΟΙ ( ΑΥΓΗ, 11.5.2016 )

Του Πάνου Σκουρολιάκου*           Ελληνικός και Κινέζικος πολιτισμός, βίοι παράλληλοι. Πρόκειται για  τις σπουδαίες κατακτήσεις των δύο λαών που δημιούργησαν από αρχαιοτάτων χρόνων, παρήγαγαν ποίηση, θέατρο, εικαστικές τέχνες, ενέπνευσαν μύθους και εμπνεύσθηκαν  από αυτούς, αγνοώντας ο ένας την ύπαρξη του άλλου.  Και οι δύο πολιτισμοί, επηρέασαν την ευρύτερη περιοχή τους. Ο Κινέζικος Πολιτισμός την κουλτούρα της Ασίας και ο Ελληνικός τον Πολιτισμό και την κουλτούρα της Ευρώπης αλλά και του ευρύτερου Δυτικού λεγόμενου κόσμου. Και οι δύο πολιτισμοί, στα δύο άκρα του πλανήτη, συνέτειναν στη δημιουργία δύο κόσμων σκέψης, συνηθειών,  κοινωνικής και πολιτικής συγκρότησης, επηρεάζοντας  ανθρώπους, έθνη, λαούς σε μεγάλα γεωγραφικά μήκη και πλάτη.  Όταν λοιπόν έφτασε το πλήρωμα του χρόνου ώστε να έρθουν σε επαφή ο ένας πολιτισμός με τον άλλον, πριν ακόμα από μελέτες και αναλύσεις των επιστημόνων, μια μεγάλη αλληλοεκτίμηση γεννήθηκε ανάμεσα στο Ελληνικό και Κινέζικο πνεύμα. Μια αόρατη δύναμη, συνέδεσε τις παράλληλες πανάρχαιες ρίζες και τις παράλληλες πολιτισμικές κατακτήσεις των πνευματικών πρωταγωνιστών δύσης και ανατολής.  Ο χρόνος αλληλογνωριμίας κυλούσε αργά.  Από  το Βυζάντιο, στα νεώτερα χρόνια και από εκεί στο σήμερα.   Η σημερινή Κίνα εκτιμά και θαυμάζει τον Ελληνικό πολιτισμό, και εξ αιτίας αυτής της παράλληλης πορείας, αλλά   και των κοινών…

Continue Reading ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΚΑΙ ΚΙΝΕΖΙΚΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ : ΒΙΟΙ ΠΑΡΑΛΛΗΛΟΙ ( ΑΥΓΗ, 11.5.2016 )

Θεατρική εφημερίδα ( Αυγή ο4.ο6.2016)

Του Πάνου Σκουρολιάκου *   Η επικαιρότητα και η πληροφορία για το τι συμβαίνει σε παρόντα χρόνο αποτέλεσε σημαντικό υλικό για τους θεατρικούς συγγραφείς. Εμπλούτισαν τη θεματολογία τους με γεγονότα του πρόσφατου παρελθόντος, αλλά κυρίως του τρέχοντος παρόντος. Ο Αριστοφάνης, σε έργα όπως οι «Αχαρνείς» και η «Ειρήνη», καταπιάνεται με την ομόθυμη επιθυμία της πλειονότητας των Αθηναίων για τον τερματισμό του Πελοποννησιακού πολέμου και την εγκαθίδρυση της ειρήνης. Αλλά και στο σύνολο των έργων του, περνούν και σατιρίζονται πρόσωπα, καταστάσεις και γεγονότα της άμεσης αθηναϊκής επικαιρότητας. Σαφή εικόνα του θεάτρου που ασχολείται με την τρέχουσα επικαιρότητα είναι η «Ζωντανή εφημερίδα» (living newspaper), που γεννήθηκε στη Νέα Υόρκη των ΗΠΑ κατά τη δεκαετία του 1930. Στο πλαίσιο αυτής της θεατρικής δράσης συνένωσαν τις δυνάμεις τους ηθοποιοί και εργαζόμενοι στον Τύπο, ανεβάζοντας έξι «Ζωντανές εφημερίδες» στο πλαίσιο του «Ομοσπονδιακού Προγράμματος Θεάτρου». Η πρώτη απόπειρα παράστασης, με τον τίτλο «Ethiopia», ήταν μια συρραφή από θεατρικοποιημένα ρεπορτάζ για τον πόλεμο που λάβαινε χώρα στην Αιθιοπία. Το υπουργείο Εξωτερικών των ΗΠΑ, όμως, κατάφερε να ματαιώσει την παράσταση, ύστερα από έντονες διαμαρτυρίες του, για λόγους διπλωματικούς. Οι επόμενες απόπειρες των συντελεστών του «Ζωντανού θεάτρου» πέτυχαν να συναντήσουν το κοινό, χωρίς απαγορεύσεις. Το 1936, λοιπόν, ανεβαίνει το…

Continue Reading Θεατρική εφημερίδα ( Αυγή ο4.ο6.2016)