Γράφει ο Πάνος Σκουρολιάκος* Είναι το μεγαλύτερο των Βαλκανίων. Είναι πρωτοφανώς ανεκτίμητο, είναι ο μοναδικός φορέας διαφύλαξης του ελληνικού θεάτρου και είναι σε κώμα! Ένα μουσείο εκτός λειτουργίας, ένα μουσείο του οποίου τα εκθέματα καταστρέφονται. Το «Θεατρικό Μουσείο Ελλάδας», ιδρύθηκε το 1938 από την Εταιρεία Ελλήνων Θεατρικών συγγραφέων επί προεδρίας  Θεόδωρου Συναδινού. Ο πρώτος έφορός του ήταν ο πρωτοπόρος ιστορικός του θεάτρου μας  Γιάννης Σιδέρης. Από τότε μέχρι τις μέρες μας ένας ανεκτίμητος θησαυρός συγκεντρώθηκε στο χώρο όπου στεγάζεται, στο ισόγειο του Πνευματικού Κέντρου της Αθήνας.  Αρχεία παραστάσεων, αφίσες και προγράμματα, φωτογραφικό υλικό και στοιχεία για το νεοελληνικό θέατρο,  από τη δραστηριότητά του στις παραδουνάβιες  ηγεμονίες έως το σήμερα. Υλικό από το ελληνικό θέατρο στην Αίγυπτο, τη Σμύρνη, την Κωνσταντινούπολη. Υλικό από παραστάσεις  όλων των θεατρικών ειδών και εποχών. Καμαρίνια σπουδαίων θεατρίνων έχουν στηθεί με προσωπικά τους αγαπημένα αντικείμενα και κοστούμια ρόλων. Θαρρείς πως οι: Μαρίκα Κοτοπούλη, Κυβέλη, Αλέξης Μινωτής, Κατίνα Παξινού, Ελένη Παπαδάκη, Μελίνα Μερκούρη, Κατερίνα Ανδρεάδη, Δημήτρης Μυράτ, Δημήτρης Χόρν, Μαρία Κάλλας, Αλίκη Βουγιουκλάκη,  Τζένη Καρέζη,…

Γράφει ο Πάνος Σκουρολιάκος*   Πολύ λίγοι ξέρουν για την «χαμένη»  έκθεση του Νίκου Καζαντζάκη όσον αφορά τη δράση και τις  θηριωδίες των Γερμανικών ναζιστικών στρατευμάτων αλλά και των συμμάχων τους φασιστών Ιταλών στην Κρήτη στα χρόνια της κατοχής. Μας πληροφορεί ο Παντελής Πρεβελάκης  στο βιβλίο του «400 γράμματα του Πρεβελάκη στον Καζαντζάκη», πως «Με ειδική  διαταγή του Προέδρου της Κυβερνήσεως Ναυάρχου Βούλγαρη, στις 17 Ιουνίου 1945, είχε συσταθεί Επιτροπή από τους Καθηγητές Ιωάννη Καλιτσουνάκη και Ι. Θ. Κακριδή, τον Νίκο Καζαντζάκη και τον φωτογράφο Κώστα Κουτουλάκη (ως βοηθητικό μέλος), που περιηγήθηκε την Κρήτη από 29 Ιουνίου ίσαμε 6 Αυγούστου 1945  ¨προς διαπίστωσιν των υπό των Γερμανών και Ιταλών κατά την διάρκειαν της Κατοχής  διαπραχθέντων ωμοτήτων εν Κρήτη¨.  Η επιτροπή   συνέταξε  μακριά έκθεση, αδημοσίευτη ακόμα. Έχω αντίγραφο». Παρ ότι η έκθεση αυτή παραδόθηκε στο Υπουργείο Εξωτερικών, χάθηκε, άγνωστο πως και κυρίως γιατί. Ή μάλλον, χάθηκε μέσα από πολύ γνωστούς διαδρόμους, με τη φροντίδα όλων αυτών που είχαν λόγους να το κάνουν. Ο δήμος Ηρακλείου Κρήτης ζήτησε εγγράφως από το Υπουργείο Εξωτερικών να πληροφορηθεί για την τύχη της έκθεσης. Δεν πήρε καμία επίσημη απάντηση. Ανεπίσημα, υπηρεσιακοί παράγοντες συνέδεσαν την ολιγωρία αυτή με την «προαγωγή των Ελληνογερμανικών σχέσεων». Ο χρόνος όμως και…

Γράφει ο Πάνος Σκουρολιάκος*   Την Τρίτη μέρα της εαρινής ισημερίας έστηναν τον χορό «Ορμό»  οι Αρχαίοι Μεγαρείς. Την Τρίτη μέρα του Πάσχα οι τωρινοί. Στον προαύλιο χώρο του Αη – Γιάννη του Γαλαίου, του επονομαζόμενου «Χορευταρά» μέχρι τα σήμερα οι Μεγαρίτισες, χορεύουν  με τις περίτεχνες τοπικές φορεσιές τους και το απαράμιλλο κάλος  των αργών,  υπερήφανων και σεμνών χορευτικών κινήσεων. Ο «Χορός της Τρίτης»  λοιπόν, έγινε «Χορός της Τράτας», από παραφθορά. Γάλλος διπλωμάτης στα 1878, αναφέρει πως « … Αυτός ο χορός που τη ρίζα του πρέπει να αναζητήσουμε στην αρχαιότητα, έχει ένα χαρακτήρα χαριτωμένης αγνότητας και συνάμα μελαγχολικής και παρθενικής κομψότητας… Συνειδητοποιήσαμε λοιπόν, ότι ο χορός είναι ένα θρησκευτικό σύμβολο ή καλύτερα θα λέγαμε μια λατρευτική τελετή». Γερμανός περιηγητής το 1861    αναφέρει τον χορό ως  «Κύκλιο των Αρχαίων» ανακαλύπτοντας ομοιότητες με παράσταση που υπήρχε στην ασπίδα του Αχιλλέα. Πανομοιότυπος αρχαίος χορός, αναπαρίσταται σε τοιχογραφία που βρέθηκε στην πόλη Ρούβου της Κάτω Ιταλίας, περί το 400 π.χ. Πρόκειται πάντα για τον χορό Όρμο, έναν χορό πεπλοφόρων παρθένων που χόρευαν προς τιμήν της θεάς Δήμητρας. Ο Λουκιανός, τον περιγράφει ως κυκλικό χορό, του οποίου επικεφαλής ήταν ένας έφηβος  που έσερνε τις κοπέλες που χόρευαν με κινήσεις χαριτωμένες και σοβαρές. Ο νεαρός…