Του Πάνου Σκουρολιάκου* Οι εποχές που περνούν αφήνουν πίσω τη μυρωδιά και την προίκα τους. Στους χώρους των τεχνών ό,τι μένει, και πιθανόν να θεωρείται ή και να είναι παλιό πια, κάποτε ήταν νέο, ενδιαφέρον και ίσως ήταν και πρωτοποριακό. Άλλα από αυτά που μας κατέλειπε το παρελθόν ήταν δυνατά πρωτοποριακά εγχειρήματα και άντεξαν στον χρόνο και άλλα ήταν ρηχά και χωρίς σημασία, που χρησιμοποιήθηκαν για φθηνό εντυπωσιασμό, από αμηχανία ή και από άγνοια. Στην εποχή μας, όσον αφορά το θέατρο, νομίζω πως η παγκόσμια αλλά και η ελληνική σκηνή που θέλουν να προτείνουν το νέο δοκιμάζουν πολλούς τρόπους. Ένα νεωτερικό στοιχείο που το συναντά κανείς παντού είναι η χρησιμοποίηση της εικόνας ως στοιχείο - ταμπού στις παραστάσεις. Η τηλεοπτική παντοκρατορία επέβαλε την εικόνα ως απόλυτο διαμεσολαβητή για το καθετί. Επιβλήθηκε η εικόνα, ως πανάκεια σχεδόν στο θέατρο, περισσότερο από κάθε άλλη περίοδο της ιστορίας του. Οι σύγχρονες τεχνολογίες στους φωτισμούς και στον σκηνικό χώρο, συμβάλλουν τα μέγιστα στην εξέλιξη της τάσης αυτής. Το πρόβλημα ανακύπτει από τη στιγμή που η εικόνα, το «θεατρικό ενσταντανέ», δεν συμμετέχει οργανικά στην παράσταση για να υποστηρίξει τη σκηνοθετική γραμμή και το νόημα του έργου, αλλά επιβάλλεται ως κάτι όμορφο αισθητικά και αυτόνομο, σε…

Εν τέλει το «Θωρηκτό Ποτέμκιν» εξέφρασε, αγαλλίασε, συνεπήρε, ενέπνευσε την ανθρωπότητα. Δεν είναι απλώς ένα φιλμ για τους κομμουνιστές και την επανάσταση. Είναι ένα παγκόσμιο έργο τέχνης Του Πάνου Σκουρολιάκου** Με την επικράτηση της Οκτωβριανής Επανάστασης, ένας αισιόδοξος αέρας καλλιτεχνικής δημιουργίας αναζωογονούσε την επικράτεια των Σοβιέτ. Νέες φόρμες και ιδέες στο θέατρο, τα εικαστικά, τη λογοτεχνία, τον χορό και βέβαια τον κινηματογράφο, το αγαπημένο εργαλείο για τη διάδοση μέσω της τέχνης των ιδεών της «νέας κατάστασης πραγμάτων», που θα έλεγαν και οι παλιοί κομμουνιστές. Έτσι λοιπόν, στα 1925, για την επέτειο της επανάστασης του 1905, σχεδιάστηκε η παραγωγή μιας ταινίας με θέμα αυτήν την πρώτη απόπειρα για την εγκαθίδρυση του νέου καθεστώτος. Η επιτροπή που συστάθηκε για την επέτειο ανέθεσε στον Σεργκέι Αϊζενστάιν, που μόλις είχε παρουσιάσει την ταινία του «Απεργία», να υλοποιήσει την απόφασή της, δημιουργώντας ένα επετειακό φιλμ. Η κομματική εντολή ήταν στα χέρια του σκηνοθέτη που έμελλε με το συνολικό έργο του να αναγνωρισθεί ως κορυφαίος εκπρόσωπος του σοβιετικού κινηματογράφου, αναμορφώνοντας και τον παγκόσμιο κινηματογράφο με την προσωπική του ματιά και το υψηλό επίπεδο των ταινιών του, που κινούνται σε ένα σαφώς ορισμένο ιδεολογικό πλαίσιο και ταυτόχρονα είναι σπουδαία αισθητικά δημιουργήματα. Κάνοντας κάποιος σήμερα μια ταινία, έχει…